روش شناسایی کانیها
زمينشناسان براى شناسايى کانىها از روشهاى گوناگونى، مانند رنگ شعله، طيف نورى، ميکروسکوپهاى پلاريزان، ميکروسکوپ الکترونى و پرتو ايکس، بهره مىگيرند.
رنگشعله. در اين روش تکهاى از کانى يا پودر آن را روى شعله نگه مىدارند و با دستگاهى به آن مىدمند. با تغيير رنگى که در شعله پديد مىآيد، مىتوان برخى از کانىها را شناسايى کرد. سديم رنگ زرد، پتاسيم رنگ نارنجى، منيزيم رنگ قرمز، کلسيم رنگ نارنجى، باريم رنگ سبز مايل به زرد و مس رنگ سبز درخشان، به وجود مىآورد.
طيف نور. در اين روش مقدار اندکى از يک کانى را در دستگاهى، که با جرقهى الکتريکى و در فشار زياد کار مىکند، قرار مىدهند تا کانى بخار شود. در اين حالت، اتمهاى عنصرهاى سازندهى کانى، طول موج ويژهاى توليد مىکنند که پس از عکسبردارى مىتوان با کمک آنها به عنصرهاى سازندهى کانى پى برد.
ميکروسکوپ پلاريزان. در اين روش، ضخامت يک قطعه سنگ را که داراى کانىهاى گوناگون است، به اندازهاى کم مىکنند تا شفاف شود و نور از آن بگذرد. سپس آن را زير ميکروسکوپ پلاريزان بررسى مىکنند. اکنون از روى شکل ظاهرى، نوع شکستگى، ضريب شکست نور، رنگ و ديگر ويژگىها، کانى را شناسايى مىکنند.
ميکروسکوپ الکتروني. لايهى نازکى از کانى را با اين ميکروسکوپ مطالعه مىکننند. باريکهى الکترونى به کانى برخورد مىکند و بخشى از آن به کانى جذب مىشود که سايهاى از کانى روى صفحهى ويژهاى به وجود مىآورد. بررسى اين سايه از نظر شکل ظاهرى، شکستگىها و ساختمان درونى کانىها، به شناسايى کانى مىانجامد.
پرتو ايکس. اين روش در شناسايى کانىها، بهويژه کانىهايى که ترکيب شيميايى مشابهى دارند، بسيار کارآمد است. پرتوهاى ايکس را به بلور کانى مىتابانند. بخشى از اين پرتوها از کانى مىگذرد و بخشى پس از برخورد با ذرههايى که در گوشههاى شبکهى بلور کانى قرار دارند، بازتاب مىيابد. با برسى عکس به دست آمده از اثر اين پرتوها بر فيلم عکاسى، مىتوان کانى مورد نظر را شناسايى کرد.
رنگشعله. در اين روش تکهاى از کانى يا پودر آن را روى شعله نگه مىدارند و با دستگاهى به آن مىدمند. با تغيير رنگى که در شعله پديد مىآيد، مىتوان برخى از کانىها را شناسايى کرد. سديم رنگ زرد، پتاسيم رنگ نارنجى، منيزيم رنگ قرمز، کلسيم رنگ نارنجى، باريم رنگ سبز مايل به زرد و مس رنگ سبز درخشان، به وجود مىآورد.
طيف نور. در اين روش مقدار اندکى از يک کانى را در دستگاهى، که با جرقهى الکتريکى و در فشار زياد کار مىکند، قرار مىدهند تا کانى بخار شود. در اين حالت، اتمهاى عنصرهاى سازندهى کانى، طول موج ويژهاى توليد مىکنند که پس از عکسبردارى مىتوان با کمک آنها به عنصرهاى سازندهى کانى پى برد.
ميکروسکوپ پلاريزان. در اين روش، ضخامت يک قطعه سنگ را که داراى کانىهاى گوناگون است، به اندازهاى کم مىکنند تا شفاف شود و نور از آن بگذرد. سپس آن را زير ميکروسکوپ پلاريزان بررسى مىکنند. اکنون از روى شکل ظاهرى، نوع شکستگى، ضريب شکست نور، رنگ و ديگر ويژگىها، کانى را شناسايى مىکنند.
ميکروسکوپ الکتروني. لايهى نازکى از کانى را با اين ميکروسکوپ مطالعه مىکننند. باريکهى الکترونى به کانى برخورد مىکند و بخشى از آن به کانى جذب مىشود که سايهاى از کانى روى صفحهى ويژهاى به وجود مىآورد. بررسى اين سايه از نظر شکل ظاهرى، شکستگىها و ساختمان درونى کانىها، به شناسايى کانى مىانجامد.
پرتو ايکس. اين روش در شناسايى کانىها، بهويژه کانىهايى که ترکيب شيميايى مشابهى دارند، بسيار کارآمد است. پرتوهاى ايکس را به بلور کانى مىتابانند. بخشى از اين پرتوها از کانى مىگذرد و بخشى پس از برخورد با ذرههايى که در گوشههاى شبکهى بلور کانى قرار دارند، بازتاب مىيابد. با برسى عکس به دست آمده از اثر اين پرتوها بر فيلم عکاسى، مىتوان کانى مورد نظر را شناسايى کرد.
+ نوشته شده در سه شنبه ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۰ ساعت ۵:۴۷ ب.ظ توسط هومن رستمی
|
این وبلاگ متعلق به انجمن علمی مهندسی معدن دانشگاه صنعتی ارومیه می باشد که با همکاری جمعی از دانشجویان برای معرفی هر چه بیشتر این رشته راه اندازی شده است.